نوزادی و شیر خوارگی:

       تمایلات جنسی از بدو تولد شروع میشود.زاییده شدن و مکیدن پستان از اولین تجارب جنسی هر نوزاد به شمار میروند و میتواند برای او لذتبخش و خوشایند باشند. گر چه به نظر می رسد پیش از تولد نیز جنین های پسر دارای قابلیت نعوظ می باشند. این حالت که توسط سونوگرافی قابل تشخیص است به صورت دوره ای تکرار می شود. کالدرون ضمن بررسی جنینها از راه سونوگرافی به این نتیجه رسید که این توانایی از دوره جنینی در انسانها وجود دارد،اما نتوانست شواهد دقیقی به نفع وجود انقباضات کلیتوریس و لغزنده شدن واژن در جنین های دختر پیدا کند.

آلفرد کینزی در پژوهش خود به این نکته اشاره میکند که مراحل ارگاسم در نوزادان پسر دقیقا مانند مردان بالغ است به جز این که نوزادان توانایی انزال ندارند.به عقیده وی تحریک اندام تناسلی نوزادان با فشردن رانهای او به یکدیگر ،تحریک با دست و یا حتی فشرده شدن دستگاه تناسلی به پتو نیز رخ خواهد داد.

 

نوپایی و خردسالی:

           تفاوت های دو جنس در این دوران آشکارتر شده و در بازیهای کودکان به صورت واضح تری مشاهده میشود.کودکان در این دوران ،اسامی نقاط مختلف بدنشان را می آموزند و آموختن اسامی صحیح اعضای تناسلی به جای اسامی اختراعی در این مرحله از اهمیت ویژه ای برخوردار است. در این دوران بچه ها همزمان با رشد عمومی و آشنایی بیشتر با محیط اطراف به کشف نقاط مختلف بدن خود میپردازند و درمی یابند که لمس بعضی از نقاط بدن با لذت همراه است.

خود ارضایی از مشکلات شایع این مرحله از زندگی کودک است. در واقع او با تکرار این رفتار به احساسات لذتبخشی دست خواهد یافت.حرکاتی مانند خوابیدن روی شکم و مالیدن خود به زمین یا عروسک و یا سایر اشیا در این کودکان(به ویژه در دختر بچه ها)بسیار معمول است.البته تشخیص سایر علل تحریک پذیری دستگاه تناسلی نیز از اهمیت ویژه ای برخوردار است وجود کهیر روی اعضای تناسلی از نکاتی است که باید در نظر گرفته شود.و یا سایر علل منجر به تحریک پذیری این عضو،که می تواند از بروز عفونت های ادراری دخترتان تا بعضی از ناراحتی های قارچی متفاوت باشد. خود ارضایی در کودکان گوشه گیر و منزوی نیز بسیار دیده می شود.

 

آموزش والدین:

       شامل اطمینان دادن به آنها در مورد بی ضرر بودن این رفتار و ذکر این نکته که کودک در مورد جنسیت خود کنجکاو بوده و این رفتار طبیعی است میباشد.زمینه های مذهبی و فرهنگی خانواده نیز باید در نظر گرفته شود.کسب تاریخچه ای در مورد زمان و محل خودارضایی و نحوه پاسخ والدین به این رفتار کودک مفید است.والدین باید از رفتارهای ترساننده و خشن در این مورد منع شوند زیرا کودک را ممکن است به سایر رفتارهای مضر وادار کند.کودک باید بفهمد این رفتار جامعه پسند نبوده و نباید آن را تکرار کند.این ادراک باید در محیطی آرام و بدون ترس ایجاد شود.مشغول کردن کودک به سایر فعالیتها و پرت کردن  حوس او از این رفتار میتواند مفید باشد.

 

دوران پیش از مدرسه:

          در این دوران بچه ها علاقه مند به کشفبسیاری از مسائـل بوده و اطلاعات بسیاری را در مورد محیط اطراف خود می آموزند. پرسشهایی مانند"بچه ها از کجا می آیند؟"از سوال های معمول کودکان در این مرحله است که بسیاری از والدین ناآگاه را پریشان می سازد.در حالی که این پرسشها علیرغم ظاهر تخصصی و جنسی خود در محتوا تفاوتی با سایر سوالات کودکان مانند پرسش در مورد منبع باران  و رنگ آبی آسمان ندارد.ارائـه جوابهای مبهم و گفتن این مطلب که"تو کوچکتر از آن هستی که این چیزها را بفهمی "بچه ها را ناچار میکند که این سوالات را برای خودشان نگه دارند و از تولد تصورات عجیب و غریب برای خود بسازند.

بچه ها در این سن در مورد جنسیت خود کنجکاو بوده و بازیهایشان تا حدودی نقش و رنگ جنسیت را به خود میگیرد.تو ۳سالگی اغلب از تفاوت های آناتومیک هر دو جنس آگاه بوده و شکل های مربوط به هر جنس را تقریبا می شناسند.

"دکتربازی"یکی از بازیهای معمول در این سنین است که کنجکاوی آنها را در مورد جنسیت آشکار می کند.جستجو و سوال در مورد محلی که بچه به دنیا می آیدنیز از مسائـلی است که ذهن کودکان را به خود مشغول داشته و گاه موجب سر درگمی آنها میشود.

 

سوالات جنسی کودکان:

               سوالات جنسی کودکان اغلب از حدود ۳تا۴ سالگی آغاز میشود.آنها نیازمند اطلاعات صحیح بوده و سوالات خود را تا رسیدن به جواب قطعی و به بهانه های مختلف تکرار میکنند.

معمولا والدین ناآگاه  در این مورد به دو شیوه برخورد میکنند:یا جوابی به سواله نمیدهند یا ذهن کودک را با انبوه اطلاعات پر میکنند.اما دو قاعده برای ارائـه اطلاعات جنسی و یا اطلاعاتی در مورد مرگ،طلاق و موارد مشابه به کودکان صدق میکند:

۱ .کشف  و درک آنچه بچه ها می دانند و نحوه نگرش آنها

۲ .صداقت در بیان مطلب

گرچه پدر مادرها در بسیاری از موارد نمیتوانند اطلاعات دقیقی به بچه ها بدهند ولی میتوانند آنها را از تصور و فکر غلط رهایی ببخشند.مثلا:در مورد تولد بچه اغلب کودکان فکر می کنند بچه از خوردن چیزی توسط مادر و بزرگ شدن آن در شکم مادر ایجاد میشود و وقتی والدین اطلاعات درستی در این زمینه ارائـه کنند این تصور غلط از بین خاهد رفت.باید به کودک گفت:دنیا آمدن بچه ربطی به خوردن و گوارش ندارد ولی از جایی از نزدیک محل دفع رخ میدهد(اما نه از محل ادرار و دفع).باید توجه داشت وقتی بچه ها سوال میپرسند تنها باید جواب همان سوال را به آنها داد. و نکته بعدی اینکه بهترین زمان برای آموزش مسائـل جنسی به کودک زمانی است که خود او سوالی میپرسد.

 

۶ـ۹ سالگی(دوران مدرسه):

            در طی این دوران اندام های جنسی بدون تغییر می مانند،اما با گذشت زمان و نزدیک شدن زمان بلوغ علاقه بچه ها به کشف تفاوتهای جنسی افزایش می یابد.نقش و هویت جنسی بچه ها با برخوردهای مختلف والدین و جامعه شکل واضحتری به خود میگیرد.تاثیر محیط مدرسه بر بچه ها نیز بسیار قابل تئجه است.

 

بلوغ و دوران نوجوانی:

             سنین ۱۲ـ۹ سالگی برای بسیاری از کودکان به معنی آغاز مرحله جدید از زندگی است که با تغییرات ویژه ای در بدن آشکار می شود.در این دوره آماد گی های  لازم در مورد بلوغ جنسی و تغییرات ناشی از آن(بویژه در دختران)باید ایجاد شود.این مرحله که با آغاز نوجوانی و بلوغ همراه است،میتواند نگرانی های ویژه ای را در فرد ایجاد کند که از مسائـل مربوط به بلوغ و تغییرات ناشی از آن سرچشمه میگیرد.دختران ده ساله ای که تغییرات بدنی ناشی از این دوره را تجربه می کنند نسبت به خود حساستر شده و از بلندی و کوتاهی قد خود نسبت به همسالان نگرانند.

به علاوه بزرگ شدن سینه ها و جوانه زدن سینه ها نیز ممکن است برای آنها نگرانی به وجود آورده و فکر کنند نسبت به همسالانشان ظاهر زنانه تری پیدا کرده اند.این نگرانی ها منحصر به دختران نیست،پسرانی که حوالی سن ۱۵سالگی از همسالان خود کوتاهتر بوده افزایش قد ناشی از بلوغ در آنها رخ نداده است در بسیاری از موارد میان همسالانشان جایی ندارند.این نگرانی ها ،طبیعی بوده و باید به فرد اطمینان داد که بلوغ هر شخصی از سیستم منحصر به فردی پیروی میکند و بنابراین نباید به خاطر عقب افتادن بلوغ پریشان شود.به علاوه آگاهی کلی از سیستم تولید مثل و طرز کار آن نیز باید به کودک داده شود(آموزش مسائـل و احکام شرعی نیز توصیه میشود).

 

تغییرات ناشی از بلوغ:

          بلوغ به عنوان مرحله ای از زندگی تعریف میشود که در طی آن تکامل غدد جنسی منجر به بروز صفات ثانویه جنسی،جهش رشدی و ایجاد قدرت باروری در فرد میگردد.این تغییرات به واسطه هورمونهای جنسی رخ میدهند.

 

مراحل بلوغ در پسران:

           بین سنین ۱۱ـ۱۴ سالگی بلوغ رخ میدهد.اولین مرحله رشد بیضه هاست که با افزایش پیگمانتاسیون و نازک تر شدن اسکروتوم و رشد پنیس همراه می باشد.با پیشرفت مراحل بلوغ افزایش رشد موهای زهار،زیر بغل و صورت،خشنتر شدن صدا و توانایی نعوظ رخ می دهد.جهش رشدی که همراه با افزایش اندازه بدن و توده ماهیچه ها میباشد در مراحل بعدی بلوغ و در سنین۱۴ـ۱۶ سالگی رخ می دهد و ۲سال پس از دختران به حداکثر خود می رسد.

 

مراحل بلوغ در دختران:

           بلوغ در دختران زودتر از پسران رخ می دهد. اولین مرحله بلوغ در این جنس با جوانه زدن پستانها در سنین ۱۰ـ۱۱ سالگی آغاز شده و با موهای زهار و زیر بغل ادامه می یابد.جهش رشدی معمولا نسبت به پسران زودتر رخ داده و با منارک (اولین پرویود)که در سنین ۱۱ـ۱۲ سالگی رخ می دهد،کامل می شود.فاصله بین آغاز بلوغ و منارک اغلب۲تا۲.۵ سال است.

 

مشکلات بلوغ:

       بلوغ دیررس:

                       به تاخیر افتادن بلوغ و عدم بروز نشانه های آن تا ۱۴سالگی در پسران و ۱۳سالگی در دختران و یا رخ ندادن منارک تا سن ۱۶سالگی در دختران به صورت بلوغ دیررس تعریف میشود.این نوجوانان اغلب با نگرانیهایی در مورد عدم بروز نشانه های بلوغ یا کوتاهی قد به پزشک مراجعه می کنند.

شایعترین علت بلوغ دیررس ،بلوغ تاخیری سرشتی است که اغلب زمینه ای ژنیتیکی دارد.سایر عللی که باید برای دختران در نظر گرفت:سندرم ترنر،بی اشتهایی عصبی و ورزش شدید نیز می توانند بلوغ را به تاخیر بیندازند.

تاخیر سرشتی:معمولا زمینه خانوادگی دارد و اگر چه طبیعی به نظر می رسد،میتواند برای بسیاری از نوجوانان(پسران اغلب)نگرانی هایی را ایجاد کند.تشخیص بر اساس الگوی رشد(کوتاهی قد و پر بودن اندامها)،سابقه خانوادگی تاخیر در منارک زنان یا رشد تاخیری مردان خانواده،تاخیر در رشد و سن استخوانی و فقدان هر گونه علامتی از اختلالات سیستم عصبی انجام میشود.

اطمینان دادن به فرد اغلب کافی است،اما در مورد بسیاری از افراد (بویژه پسران)که از نظر اجتماعی رنج می برند،میتوان از تستوسترون با دوز کم و به مدت چند ماه استفاده کرد.

 

سندرم ترنر:

       سندرم ترنر که در اثر اختلال یا فقدان کروموزوم x رخ میدهد،می تواند منجر به عدم بلوغ شود.در این اختلال تخمدان ها که اغلب به صورت نوار فیبری در آمده اند نمی توانند استروژن تولید کنند.دختران مبتلا به واسطه قد کوتاهی که دارند شناخته می شوند.بسیاری از دختران مبتلا از نظر ظاهری سالم بوده و علائـم این این سندرم را نشان نمی دهند.بنابراین کاریوتیپ در تمام دختران کوتاه قدی که با تاخیر در بلوغ مراجعه میکنند در نظر گرفته می شوند.

 

بلوغ زودرس:

      بلوغ زودرس با ظهور علائـم ثانویه جنسی قبل از سن ۸.۵ سالگی در دختران و ۹.۵سالگی در پسران تشخیص داده میشود

بلوغ زود رس در دختذان معمولا خود به خودی است اما در دختران به علت اختلالات پاتولوژیکی رخ می دهد.بنابراین ارزیابی کلی در این بیماران ضروری است.کودکان مبتلا به بلوغ زودرس از دو جهت رنج میبرند:

۱.تغییرات فیزیکی،هیجانی و اجتماعی،ناشی از علائـم بلوغ زودرس

۲.کوتاهی قد در آینده به علت بسته شده اپی فیزها

 

 

با عرض سلام و تشکر  به دوستانی که از وبلاگ من دیدن کردند.من لیسانس مامایی دارم اگر سوال و مشکلی دارید می تونم کمک و راهنمایی تون کنم.

                                                                                    مدیر وبلاگ مریم